BALDIRGAN
(Heracleum grandiflorum)
Mahalli adı: Baldırgan (Kars), soy (Erzurum), balkırdan. Kökeni ve Yayılışı
Bitki, taşlık-kayalık yerlerde, çay, dere kanarlannda yetişir. İki veya çok yıllık, 20-40 cm. boylanabilen otsu bir bitkidir.
Bitkisel Özellikleri
Gövde sınmlı ve tüylüdür, Yaprakların üzeri tüyle örtülüdür. Bitkinin alt
kısmındaki yapraklarda yarım daire ÅŸeklinde kuÂlakçıklar vardır. Çiçekleri, keskin ve özel kokuÂdur. Meyveleri yumurtavari veya elips formÂdır. Bitki, Mayıs-Haziran aylannda olgunlaşır.
Faydalanma Yönleri
Yaprak ve meyvelerinden istifade edilir. Yapraklar güneÅŸli havalarda toplandığı zaman yanık meydana getirir. Bu özelliÄŸi, terkibindeki furokumarinÂlerden ileri gelir. Dolayısıyla bitki materyali, eldivenle veya akÅŸam üzeri hava serinlediÄŸi zaman toplanmalıdır.
Halk hekimliÄŸinde; iri çiçek baldırganın yapraklarından ve meyvelerinÂden hazırlanan çay, mide-bağırsak hastalıklarında iltihap kurutucu, sinir-asap bozukluklarında ve özellikle epilepsiya-sara hastalığının tedavisinde kullanıÂlır.
Erzurum ve Kars yöresinde; gövdesi, kabuÄŸu soyulduktan sonra çiÄŸ olaÂrak yenir.